ORHAN ASENA   Orhan ASENA Yerli, Yazar ve Şair Hayatı ; 1922-2001) Diyarbakır doğumlu olan yazar, ilk ve orta öğrenimini Diyarbakır'da , yüksek öğrenimini İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesin'nde yaptı(1945). Eğil, Niksar, Ulukışla'da hükümet doktorluğu yaptı. Çocuk hastalıkları uzmanı olunca, Çocuk Esirgeme Kurumu ve Sosyal Sigortalar Kurumu'nda çalıştı. Doktorluğa bir süre Almanya'da hekimlik yaptıktan sonra Ankara'ya yerleşti. Edebiyata lise yıllarında başlayan yazar, uzun süre şiirler yayınladıktan sonra, kendini tamamen tiyatroya verdi. Çeşitli ödüller aldı. 2001 yılı'nda öldü. Oyunlarında tarihsel olayların yanı sıra güncel olayların atmosferinden de yararlanmıştır. Başkaldırı temasının egemen olduğu yapıtlarında ana karakterlerin iç çelişkilerini özenle sergilemiş, insanların birbirleriyle olan ilişkilerini ve toplumsal olaylar karşısındaki tepkilerini incelikle işlemiştir. Edebiyata ilgisi lise öğrencisiyken başladı; şiir ve öyküler yazdı. Bazı şiirleri Yeni Mecmua ve Yücel dergilerinde yayınlandı. Hececiler çizgisindeki iki şiir kitabından (Masal, 1941; Kıt Kanat, 1957) sonra oyun yazarlığına yöneldi. Gılgamış Efsanesinden esinlenerek yazdığı Tanrılar ve İnsanlar (1959; 1983, Tanrılar ve İnsanlar-Korku-Alemdar Mustafa Paşa içinde) adlı oyunu Devlet Tiyatroları sahnesinde oynandı ve büyük başarı kazandı. 1960 TDK Tiyatro Ödülü'nü alan oyun Nevit Kodallı'nın müziğiyle opera olarak da sahnelendi. Kocaoğlan oyunu Basın-Yayın Umum Müdürlüğü Radyofonik Piyes Müsabakası'nda birincilik ödülünü kazandı (1956). Hurrem Sultan (1959), Tohum ve Toprak (1963), Simavnalı Şeyh Bedreddin (1969, 1993), Atçalı Kel Mehmet (1970, 1979; 1970 TRT Sanat Ödülleri Yarışması'nda başarı ödülü) gibi oyunlarında Anadolu insanını bütünsel bir boyutta vermeyi amaçladı. Şili'de patlak veren karşı devrimin hemen ardından yazdığı Şili'de Av (1975; 1992, Toplu Oyunları 1'in içinde) adlı oyunu Dostlar Tiyatrosu'nda sahnelendi. Dünyada Şili karşı devrimi üzerine oynanan ilk oyun olan Şili'de Av'ın yanında, Ölü Kentin Nabzı (1979; 1992, Toplu Oyunlar 1'in içinde), Ölümü Yaşamak (1982) Ya Devlet Başa Ya Kuzgun Leşe (1982) gibi oyunlarıyla da çeşitli ödüller aldı. 1986'da Karagöz Emekli Oldu ile Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın açtığı Karagöz oyun metni yarışmasında üçüncü olan Asena'nın "Yıldız Yargılanması" adlı oyunu Güngör Dilmen'in Devlet ve İnsan'ıyla birlikte Devlet ve İnsan/Yıldız Yargılanması (1990) başlığıyla yayımlandı. Asena'nın daha önce yayımlanmış dört oyunu (İlk Yıllar-Roksolan, Hurrem Sultan, Ya Devlet Başa Ya Kuzgun Leşe, Sığıntı) Kanuni Sultan Süleyman Dörtlemesi adı altında 1998'de yeniden basıldı. Kısa oyunları Kısa Oyunlar (1998) adı altında toplandı. Asena'nın öteki yapıtları arasında Korku (1956; 1983, Tanrılar ve İnsanlar-Korku-Alemdar Mustafa Paşa içinde), Yalan (1959), Gecenin Sonu (1962), Fadik Kız (1966), Toroslardan Öteye (1974), Seyisbaşı Konağı (1981) sayılabilir. Tüm Eserleri; OYUNLARI : Korku-1956 Kocaoğlan-1956 (Basın Yayın Genel Müdürlüğü'nün açtığı yarışmadairincilik ödülü) Tanrılar ve İnsanlar-1960 (Türk Dil Kurumu Tiyatro Ödülü) Hürrem Sultan-1960 Yalan-1962 Kapılar-1963 Tohum ve Toprak /Alemdar Paşa-1964 Gecenin Sonu-1964 Hacivat Politikacı-1964 ( Kültür Bakanlığı Karagöz Metinleri yarışması üçüncülük ödülü) Fadik Kız-1968 Öç-1968 Korkunç Öyun-1968 Simavnalı Şeyh Bedrettin-1969 Atçalı Kel Mehmet-1970 (TRT Sanat Ödülleri Yarışması Başarı Ödülü -1970) Geçkin Kız-1971 El Kapısı-1972 16 Mart 1920-1974 Karagöz Emekli-1974 Şili'de Av-1975 (İsmet Küntay Tiyatro Ödülü) Ölü Kentin Nabzı-1978 (1980- İsmet Küntay Tiyatro Ödülü) Murtaza-1978 Ali-1979 (Çocuk Oyunu) Seyis Başı Konağı-1981 Ölümü Yaşamak-1982 (1983 -Avni Dilligil Tiyatro Ödülü) Ya Devlet Başa, Ya Kuzgun Leşe-1982 (1983 -Türkiye İş Bnakası Tiyatro Büyük Ödülü) İlk Yıllar-Roksolan-1985 Toroslar'dan Öteye-1985 Karagöz Emekli Oldu-1986 (Kültür Bakanlığı Karagöz Metni Yarışmasında üçüncülük ödülü-1986) Yıldız Yargılanması-1990 ( 1991 Güngör Dilmen'in oyunu ile birlikte) ŞİİR : Masal-1941 Kıt Kanaat-1957